Image default
Biologie Instellingen Paleontologie telex

Uil ontdekt die 55 miljoen jaar geleden als een havik joeg

Frans Steenhoudt

Paleontologen hebben een grote uil beschreven die 55 miljoen jaar geleden middelgrote zoogdieren verschalkte met zijn poten en klauwen. “Uilen doden vandaag met hun bek”, zegt paleontoloog Thierry Smith (KBIN), die het goed bewaarde skelet uit Wyoming (VS) mee bestudeerde. Primoptynx poliotaurus is een nieuwe soort en een nieuw geslacht.

Het skelet werd dertig jaar geleden door Amerikaanse paleontologen opgegraven in Bighorn Basin in Wyoming. Het is een van de meest complete fossiele uilen uit het paleogeen, het geologische tijdperk na het uitsterven van de niet-vliegende dinosauriërs, 66 miljoen jaar geleden. Het fossiel waarvan behalve de schedel de belangrijkste botten bewaard zijn, is 54,5 tot 55 miljoen jaar oud (vroege eoceen).

Ongelijke tenen

Primoptynx poliotaurus was naar schatting 50 centimeter groot en behoort tot een uitgestorven groep uilen. “Zijn poten zijn anders dan die van de huidige uilen”, zegt paleontoloog Thierry Smith van het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen (KBIN), co-auteur van de studie, samen met Gerald Mayr van het Senckenberg Research Institute in Frankfurt en Philip Gingerich van de Universiteit van Michigan. “Uilen vandaag hebben vier tenen met klauwen van gelijke lengte, waarmee ze relatief kleine prooien vangen en die dan doden met hun bek. Primoptynx heeft een langere eerste en tweede teen, zoals bij havikachtigen. Die meer ontwikkelde tenen gebruikten ze om grotere prooien neer te halen en die te doorboren met hun klauwen. Primoptynx was dus een uil die met zijn poten doodde zoals een havik, waardoor ook middelgrote zoogdieren ten prooi vielen.”

Het fossiel toont aan – samen met andere vondsten – dat er tijdens het vroege eoceen al veel uilensoorten waren, van uiteenlopende groottes, die verschillende ecologische niches innamen. Het succes van de uilen loopt parallel met dat van de zoogdieren, die na het uitsterven van de dinosauriërs enorm divers werden. Dat Primoptynx poliotaurus en andere proto-uilen later uitstierven, is mogelijk toe te schrijven aan de opkomst van dagroofvogels vanaf het late eoceen.

De studie is gepubliceerd in Journal of Vertebrate Paleontology.

Des drones renifleurs de mines à la rescousse

Christian Du Brulle

Europese onderscheiding voor werken van Van Eyck in superhoge resolutie

frans

Donkere chocolade is goed voor humeur van klanten

frans