Image default
Aarde Economie Onderwijs

Afstandsonderwijs in afgelegen gebieden: kies voor de radio

Frans Steenhoudt

Wil je in Oeganda mensen iets bijleren door middel van afstandsonderwijs, vergeet dan het internet en kies voor de radio. Het is een van de belangrijkste bevindingen uit het VUB-doctoraatsonderzoek van Mark Kaahwa.

Voor zijn doctoraat in de Educatiewetenschappen onderzocht Kaahwa verschillende cases voor afstandsonderwijs in zijn geboorteland. Tijdens zijn exploratiewerk ter plekke kwam hij al gauw vast te zitten. Hij moest vaststellen dat onderwijs via het internet niet mogelijk was, vooral door gebrek aan een voldoende toegankelijkheid en te weinig hard- en software bij zijn doelpubliek, dat zich meestal in de meer rurale uithoeken van Oeganda bevindt.

Kaahwa greep dan maar terug naar een oeroud medium: de radio. Over het gebruik van radio voo onderwijsdoeleinden was in een ver verleden wel al wat onderzoek gedaan, maar nog nooit eerder empirisch onderzoek. De onderzoeker zetten een experiment op in vijftig dorpen in het westen van Oeganda, waar hij zorgde voor radiouitzendingen, die de lokale bananentelers betere inzichten moesten geven in de juiste manier om efficiënt bananen te kweken. Om de efficiëntie te vergroten, organiseerde hij ook radioclubs, waarbij meerdere belanghebbenden in een dorp samen naar de uitzendingen konden luisteren.

“We ondervroegen eerst onze proefpopulatie van duizend mensen over hun parate kennis van het telen van bananen, nog voor het begin van het experiment”, zegt Kaahwa. “Van die duizend bleken er 456 voldoende kennis te hebben en 541 niet. De algemene kennis van meer dan de helft van de ondervraagden was dus eigenlijk vooraf erg beperkt.”

Na de bevraging begon Kaahwa met een reeks radiouitzendingen, een maand lang, telkens twee keer twee uur per week. Na de radiouitzendingen kregen alle boeren uit het onderzoeksprogramma een cd met daarop nog eens alle uitzendingen, voor het geval ze iets gemist hadden of het programma om technische redenen niet hadden kunnen capteren.

Afstandsonderwijs in de brousse. (Foto Mark Kaahwa)

“In de uitzendingen gingen we dieper in op een aantal belangrijke issues voor de bananenteelt”, zegt Kaahwa. “We lieten specialisten aan het woord over het planten van de bananenbomen, over het nut en de noodzaak van het wieden van de plantages, over hoe de boeren hun planten konden vermeerderen met stekken en over een doeltreffende bestrijding van ziekten en ongedierte.”

Na een maand bleek dat het kennisniveau bij de 541 onwetende bananentelers substantieel verbeterd was. Audio-mediatechnologie blijkt in regio’s met weinig technologische middelen dus met voorsprong de meest efficiënte drager te zijn voor afstandsonderwijs. Het onderzoek van Kaahwa is belangwekkend voor de Oegandese landbouwers, zeker in de wetenschap dat minstens 75 procent van alle boeren in Oeganda bananen telen. Ook voor andere soorten afstandsonderwijs kan het ouderwetse medium nog diensten bewijzen.

De publieke verdediging van Kaahwa’s doctoraat Assessing the Usability and Effectiveness of Audio Media Technology in Distance and Community Education is voorzien voor begin november. Het doctoraat kwam tot stand met steun van Vlaamse Interuniversitaire Raad voor Ontwikkelingssamenwerking.

Print Friendly, PDF & Email

La vie du Soleil revisitée par les citoyens

Christian Du Brulle

La sieste, alliée des apprentissages chez les enfants

Christian Du Brulle

Boommuggenstrontjesmos, met vruchtjes zo klein als de uitwerpselen van muggen

frans